Generoan Oinarritutako Biolentzia Sexualaren aurkako borroka KEDan eta Euskadin

Basaurikoa bezalako udaletxeei, eta beste erakunde kolaboratzaileei esker, medicusmundi biziakaiak Generoan Oinarritutako Biolentzia Sexualaren (GOBS) eta emakume zein nesken aurkako diskriminazioaren aurka komunitateak eta aginte politiko-administratiboak mugiarazteko lanean jarraitzen du, bai Hegoaldean eta baita Iparraldean ere.

Erdialdeko Kongo da biolentzia sexual indizerik altuena duen zonaldea Kongoko Errepublika Demokratikoan; azken 20 urteetako borroka armatu etengabearen ondorioz 6 milioi pertsona baino gehiago izan dira erailak, eta giza eskubideak behin eta berriro izan dira urratuak. Testuinguru honetan, bortxaketa momentu oro erabili da biztanleria zibila ikaratzeko. Baina emakumeen aurkako biolentzia eta diskriminazioa herrialdearen errealitate sozial da, borroka armatuz haratago doana. 

medicusmundi bizkaiak 2004tik dihardu herrialde afrikarrean lanean, tankera ezberdinetako proiektuak garatzen: alfabetizazio funtzionala, pobreziaren aurka borroka diru-sartzea eragiten dituzten ekintzak bultzatuz eta malnutrizioarekin bukatzeko ospitale zein komunitateetan ura, saneamendu eta higiene egoerak hobetzeko ekintzak burutzen.
2011an Sexu eta Ugalketa Eskubideen inguruan hasi zen lanean, Kongo Zentraleko gune landatarretako emakumeekin batera, batez ere Kasangulu eta Madimba eskualdeetan; Masa eta Sona Bata osasun zonaldeetan.

medicusmundi bizkaiaren esku-hartzea esparru honetan, dagoeneko herrialdean existitzen den legedian oinarritzen da, genero auzietan zer esana duten aktoreak integratuz, eta lan-sareak eta komunitateen sentsibilizazioan oinarrituz. Horretarako, burututako proiektu ezberdinen helburu komuna GOBSren aurka komunitateak eta aginte politiko-administratiboak mobilizatzea izan da.

Garatutako proiektuek Osasun Sistema Publikoa indartzea dute helburu, horrela sexu biktimei arreta egokia emango zaiela bermatzeko, eta zonaldeko emakumeei Sexu eta Ugalketa Osasunean barneratzeko. Proiektuetan, biktimek familia eta komunitateen aldetik sufritzen duten estigmatizazioaren aurka ere lan egiten da, halaber beraien birgizarteratze sozio-ekonomikoa bezala.

Kontrol lurraldea
Emakumearen gorputza kontrol lurralde bat da; biolentzia guztiz naturalizaturik dago: adostutako ezkontzak, lagunarteko hitzarmena bortxaketa kasuetan, osasun arreta ukatzea…”, komentatzen zuen Marian Sanz, medicusmundi bizkaiako KEDan lankidetza arduraduna, azaroaren 22an Basauriko Marienea emakumeen etxean egin zen jardunaldi informatiboan.

Basaurikoa bezalako udaletxeei esker, medicusmundi bizkaiak Masa eta Sona Batako komunitateak eta aginte politiko-administratiboak mobilizatzea helburu duten prozesuei jarraipena eman ahal die.

Ekintza hau Jeunes Paysans en Action, biolentzia sexualetik bizirik atera diren emakumeek osatutako tokiko erakunde bazkidearekin batera burutzen da. Erakunde honek gainera salatuak ez diren edo salatuak diren baina erantzuna ez duten GOBS kasuak ere identifikatzen laguntzen du.

Emakumeek herrialdean sufritzen duten egora gogorra den arren, Sanzek egoera hau hobetzeko aurrerapausoak ematen ari direla kontatu zuen: “gutxika gutxika, estrategia ezberdinen bitartez, esparru legalak babesa ematen die biktimei, baina testuinguru kultural eta sozialak oztopo handia suposatzen du oraindik”.

Hemen ere
Herrialde afrikarrean emakumeen aurkako biolentzia nolakoa den kontatzeaz gain, topaketa honetan zehar, Ana Abasolo, Euskal Medikuntza Lege Institutuko auzitegietako medikuak ere parte hartu zuen, erakunde publikoek emakumeen kasuak identifikatueta tratatzeko jarraitzen dituzten prozedurak azalduz.

“Biolentzia fisikoa antzemateko errazena da, ikusi daitekeelako, baina arazoa forma ilunagoetan dago, askotan ez direlako lehen bistan ikusten, biolentzia ekonomikoa adibidez”, azaldu zuen Abasolok egiten dituzten ekintzei erreferentzia eginez.
Bere lanean osasun zerbitzuekin koordinatzea berebizikoa dela aitortu zuen, kasu bakoitzaren nondik norakoak aztertzeko, alkoholismo, droga edo antzeko arazoak existitzen diren jakiteko adibidez.“Nire arrisku balorazioetan datu klinikoekin egiten dugu lan, biktima eta erasotzaileen historia klinikoetara sartuz”.

Bestalde, Abasolok biolentzia honek haurrengan duen eragina ere azpimarratu zuen, biolentzia hau zuzenean beti jasan ez arren, seme-alabengan eragin zuzena duela frogatuta dagoela adieraziz. Tratu txar emaile gehienek beraien inguruan biolentzia bizi izan dutela ziurtarazi zuen.

Azaroaren 22an egin zen hitzaldiarekin batera, Marienea Basauriko emakumeen etxean emakumeen aurkako indarkeria ardatz zuten Txelu Angoitiaren argazki erakusketa bat eta bi tailer antolatu zituen medicusmundi bizkaiak.

Tailerrei dagokienez, azaroaren 27an Mujeres en la Diversidad elkarteak Basauriko emakume etorkinenganako indarkeriari buruzko tailer bat eman zuen, eta 28an Skolastikako Josune Muñozek emakumeenganako indarkeria Europako eta Latinoamerikako komikietan ikustarazi zuen.

medicusmundi bizkaiak afrikan osasun eskubidearen aldeko konpromisoa berresten du

Gaur, maitzak 26 Afrikako eguna da, eta horregatik medicusmundi bizkaian Sexu eta Ugalketa Eskubidearekin, genero biolentziako biktimei laguntzarekin eta osasunera sarbidearen inguruan, Kongoko Errepublika Demokratikoan garatzen ditugun zenbait proiekturen emaitzak aurkeztu nahi ditugu 

Sensibilización sobre la lucha contra las VSBG

Genero biolentziaren aurkako sentsibilizazio saio bat

Alde batetik, generoan oinarritutako sexu biolentziaren biktimei arreta emateko plan bat eta sendagaien kudeaketa egokirako plan bat burutu dugu, Kinshsasako Ngaba osasun esparruan. Bestalde, Sexu eta Ugalketa Eskubideak bultzatu eta babesteko proiektu bat garatu dugu, Kasangulu lurraldean, Erdialdeko Kongo probintzian.

Osasun zentroetara joaten diren sexu biolentziaren biktimek kasu askotan ez dute arreta mediku egokia jasotzen, eta kasurik okerrenetan ez dute inolako arreta jasotzen. Gainera, hiesa edo sexu harremanen bidez igortzen diren beste gaixotasun batzuk saihesteko hartu behar dituzten sendagaiek ez dute behar adina berme, prozesuetan eta hornikuntzan dauden kudeaketa eskasaren ondorioz.

Proiektu honen bitartez, Ngabako osasun zentroaren administrazio bulegoko instalazioak hobetu ditugu. Gainera, bertako langileen sendagaiak kudeatzeko gaitasunak indartu ditugu, eta sexu biolentziaren biktimei arreta egokia emateko, beraien intimitatea  eta duintasuna babesteko tresneria eta akonpainamendua ere eman diegu.

Honekin batera, komunitateetan genero biolentziaren aurka borrokatzeko, boluntarioek 565 saio egin dituzte; sexu biolentzia, sexu harremanez igorritako gaixotasunak edo kondoiaren erabilera bezalako gaiak jorratuz.

Sensibilización sobre la lucha contra las VSBG

Genero biolentziaren biktimak beraien diru-iturriak sortzeko trebakuntzak ere egin ditugu

Erdialdeko Kongoko probintzian, Kasangulu lurraldean, sozietate zibila mobilizatzeko proiektuak burutu ditugu, Masa komunitate eta agintarien artean, genero biolentziaren aurkako estrategia bat martxan jartzeko. Prozesu hau irrati saioak edo gizartea mobilizatzeko sesioen bitartez gauzatu da. Ekimen honen bitartez, genero biolentziaren 18 biktima trebatu ahal izan ditugu, diru-iturriak diren jarduerak hasi eta kudeatu ditzaten.

medicusmundi bizkaian pertsona guztien osasun eskubidea bermatzeko egiten dugu lan, batez ere biztanleriaren esparru ahulenetan. Horregatik, 50 urte igaro eta gero, Afrikarekin daukagun konpromisoa mantentzen dugu, giza eskubideak eta osasunaren indartzea dakarten proiektuak jorratzen jarraitzen dugu

Zer0,7 erakundeak medicusmundi bizkaiak KEDan egiten duen lana finantzatzen jarraitzen du

Beste urte batez Zer0,7 elkarteak medicusmundi bizkaiak Kongoko Errepublika Demokratikoan burutzen duen lana finantzatzen jarraituko du. Oraingo honetan, Osakidetza eta Eusko Jaurlaritzako langileek osatutako erakundeak 49.966 euro zuzendu dizkigute, KEDko Biyela osasun eremuan haurren malnutrizioaren alorrean egiten dugun lanarekin jarraitu ahal izateko. Laguntza honi esker, malnutriziotik eratorritako osasun arazoak dituzten 5 urtetik beherako 250 haurrei arreta eta prebentzio zuzena eman ahal izango diegu.

Bestalde, proiektu honen helburuen artean bertako osasun zentroetan lanean dauden pertsonen gaitasunak indartzea eta 4.990 familiengan higieneak eta saneamenduak haurrek pairatzen duten malnutrizioan duen eraginaz ohartaraztea ere da.

medicusmundi bizkaiak hango den BDOM elkartearekin (Kinshasako artxidiozesiko zerbitzu medikua) batera egiten du lan 2004 urtetik. Hemen aurkezten dizuegun egitasmoa 2018an zehar egingo da, bertako 5.267 pertsonei arreta medikua erraztuz; eta haurrentzako oso larriak izan daitezkeen paludismoa, anemia, sukar tifoidea edo beheranzkoa bezalako gaixotasunak saihesteko erraztasunak emanez.

Egitasmoa maila ezberdinetan burutuko da: komunitate mailan, sentsibilizazioa helburu duten ekintzekin, prebentzioan, sintomen antzematean eta malnutrizio arazoen jarraipenean; eta osasun zentro eta ospitaleetan, arreta egokia ziurtatuz, batez ere konplexuak diren kasuetan.

Beste behin ere medicusmundi bizkaiak Santurtzitik Bilbora lasterketan parte hartuko dugu

Azaroaren 26an Santurtzitik Bilbora XXIX. lasterketa ospatuko da eta medicusmundi bizkaiako kideak bertan izango gara, lasterketako 4.000 parte hartzaileekin batera mundu guztiarentzako bizimodu osasuntsu baten aldeko mezua zabaltzeko. Aurten izen emate bakoitzeko euro bat medicusmundi bizkaiak Kongoko Errepublika Demokratikoan nerabeen Sexu eta Ugalketa Eskubideak babesteko garatzen ditugun proiektuetara bideratuko dira.

santurce-bilbao-2017-cartel2004 urtean hasita, medicusmundi bizkaiatik zenbait proiektu bultzatzen hasi ginen, Kongoko Errepublika Demokratikoko osasunerako azpiegituren hobekuntzan, ura eta saneamenduan, eta osasun zerbitzuetan lan egiten duten pertsonen gaitasunak indartzen. Lehen fase honetan Kinshasa probintzian egin genuen lan, baina 2011tik aurrera gure esku-hartze eremua Kongo Erdialdera zabaldu genuen, gure lan-lerroak emakumeen eskubideen ingurura bideratzen; genero indarkeriaren prebentzioan eta sexu biolentziatik bizirik irten diren pertsonen laguntzan bereziki. Honekin batera, aniztasun funtzionala duten pertsonen eskubideak, haurren osasuna eta ingurumenaren egoera babesten dituzten proiektuak ere garatu ditugu.

Urte hauetan zehar tokiko erakundeekin batera egin dugu lan, Sexu eta Ugalketa Eskubuideen (SUE) inguruko proiektu eta ekintzak bultzatzen. Zentzu honetan osasun zentroetako langileen gaitasunak indartu ditugu, bai eremu publikoan eta baita elkarteen eremu tradizionalean ere, azpiegiturak eta osasun zentroen ekipamendua hobetzen, sexu biolentzia jasan duten pertsonek behar duten arreta izan dezaten.

presentación santurce bilbao

Santurtzitik Bilbora lasterketaren aurkezpena, Santurtziko kultur etxean

Zentsu honetan, medicusmundi bizkaiaren helburua sexu biolentzia saihesten duten zerbitzuak ematea da, nerabetik guraso goiztiar izatera ez pasatzeko, Konogoko eremu honetako emakumeek beraien egoera sozio-sanitoria garatu ahal izateko, modu honetan beraien boterea sendotuz eta honela herrialdeko garapenean parte hartzeko aukera gehiago izan ditzaten.

 

Hemen Prentsa Dossierra informazio guztiarekin.